Odpowiedź eksperta ABC Serwis Prawo i Zdrowie

Obowiązujące przepisy nie przyznają aptekom uprawnienia do prowadzenia sprzedaży produktów leczniczych na rzecz niepublicznych zakładów zdrowotnych. W efekcie apteki nie mogą brać udziału w organizowanych przez te zakłady przetargach.

Uzasadnienie

Obrót produktami leczniczymi podlega ścisłym regulacjom na podstawie ustawy z dnia 6 września 2001 r. - Prawo farmaceutyczne (tekst jedn.: Dz.U. z 2008 r. Nr 45, poz. 271; dalej jako: ustawa). W pierwszej kolejności przepisy ustawy czynią rozróżnienie pomiędzy obrotem hurtowym a obrotem detalicznym. Zgodnie z definicją obrotu hurtowego, zawartą w art. 72 ust. 3 ustawy, pojęcie od strony pozytywnej obejmuje wszelkiego rodzaju działania polegające na zaopatrywaniu się, przechowywaniu, dostarczaniu lub eksportowaniu produktów leczniczych.

Od strony negatywnej, z zakresu pojęcia wyłączone zostało bezpośrednie zaopatrywanie ludności, które to stanowi obrót detaliczny produktami leczniczymi. Przepisy precyzują również, że czynności związane z obrotem hurtowym prowadzone są wyłącznie z uprawnionymi podmiotami, w szczególności zakładami opieki zdrowotnej (na podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 12 grudnia 2002 r. w sprawie podmiotów uprawnionych do zakupu produktów leczniczych w hurtowni farmaceutycznej; Dz.U. Nr 216, poz. 1831, wydanego na podstawie art. 78 ust. 2 ustawy).

Dostarczanie produktów leczniczych niepublicznym zakładom opieki zdrowotnej, poprzedzone udziałem w rozpisywanym przez nie przetargu, nie spełnia definicji obrotu detalicznego. Tym samym zawiera się ono w zakresie pojęcia obrotu hurtowego. Zgodnie z art. 72 ust. 1 ustawy obrót hurtowy może być prowadzony wyłącznie przez hurtownie farmaceutyczne, składy celne i konsygnacyjne.

Ponadto, stosownie do art. 68 ust. 1 ustawy, apteki ogólnodostępne mogą prowadzić wyłącznie obrót detaliczny produktami leczniczymi. Z kolei apteki szpitalne mają za zadanie zaopatrywać oddziały szpitalne lub inne ściśle określone zakłady (art. 87 ust. 1 pkt 2 ustawy).

Sprzedaż produktów leczniczych z aptek (zarówno ogólnodostępnych, jak i szpitalnych) ustawa określa mianem wydawania produktów leczniczych. Może ono odbywać się wyłącznie w ramach uprawnień zawodowych farmaceuty lub technika farmaceutycznego na podstawie recepty, bez recepty albo na podstawie zapotrzebowania uprawnionych jednostek organizacyjnych lub osób fizycznych uprawnionych na podstawie odrębnych przepisów (art. 96 ustawy - dla aptek ogólnodostępnych oraz art. 96 w związku z art. 93 ust. 2 w związku z art. 88 ust. 5 pkt 5 ustawy - dla aptek szpitalnych).

Ustawa nie przyznaje zatem aptekom uprawnienia do prowadzenia sprzedaży produktów leczniczych na rzecz niepublicznych zakładów zdrowotnych. W efekcie nie mogą one brać udziału w organizowanych przez nie przetargach.